Charakterystyczny budynek od wielu lat stanowi wizytówkę Łeby i ciekawie wpisuje się w wypoczynkowe tradycje tej miejscowości. Przyciąga też uwagę, bo podczas spaceru wzdłuż plaży tej kojarzącej się z zamkiem budowli nie sposób przeoczyć.
Tak zwany Zamek w Łebie znajduje się przy ulicy Sosnowej 1, w odległości niespełna 100 metrów od brzegu Bałtyku.
Kurorty nad bałtyckim wybrzeżem
Druga połowa XIX wieku przyniosła wielkie zainteresowanie kąpielami morskimi. W kontakcie z wodą morską ze sporą przesadą widziano panaceum na szerokie spektrum chorób i dolegliwości.
Kuracjuszy i spragnionych kontaktu z przyrodą letników stale przybywało, a w bałtyckich miejscowościach rozrastała się kąpieliskowa infrastruktura. Rozwijała się plażowa moda, pobyt nad morzem na dobre wrósł w nurt ówczesnego życia towarzyskiego.
Nad Zatoką Gdańską wiele uwagi przyciągały kąpieliska w Brzeźnie i Sopocie. W szanującym się kąpielisku działał kurhaus – dom kuracyjny z ofertą zabiegów zdrowotnych i noclegowym zapleczem, ponadto zakłady kąpieli ciepłych i łazienki, czyli plażowe przebieralnie.
W kawiarniach toczyło się towarzyskie życie, a drewniane mola wypełniał gwar spacerowiczów i podekscytowanych uczestników rejsów morskich.
Kurhaus – Zamek w Łebie
W tyle nie pozostała też Łeba, w której pierwsze towarzystwo kąpielowe powstało już w 1862 roku. Rozwój tutejszego kąpieliska przyspieszył pod koniec XIX wieku, po wybudowaniu połączenia kolejowego z Lęborkiem.
W 1907 roku z inicjatywy przedsiębiorcy Herberta von Massowa powstał Kurhaus w Łebie – zlokalizowany blisko morza elegancki budynek z charakterystyczną wieżą. Stąd skojarzenie z zamkową architekturą, wieża miała też symbolizować trwałość w wymagającym nadmorskim otoczeniu. Obiekt z komfortowymi pokojami, wykwintną restauracją i dostępem do plaży szybko stał się jedną z największych atrakcji w Łebie i okolicy.
Zobacz też – Polski design, który podbija świat: dlaczego meble znad Wisły trafiają do najlepszych wnętrz
Z Kurhausu chętnie korzystała zamożna niemiecka klientela, wydawało się więc, że Herbert von Massow odkrył przysłowiową żyłę złota w turystyczno-bałtyckim wydaniu. Niestety potężny sztorm z 1911 roku poważnie nadwerężył budowlę i zniechęcony właściciel odsprzedał budynek po bardzo okazyjnej cenie.
Nowy właściciel Maximilian Nitschke podjął się wielkiego trudu zabezpieczenia Zamku w Łebie, między innymi budowy solidnej ściany oporowej.
Rodzina Nitschke doprowadziła łebski Kurhaus do rozkwitu i zarządzała tym obiektem przez ponad trzydzieści lat. Zamek w Łebie przyciągał kuracjuszy z wyższych sfer. Goście komplementowali elegancję, wystrój wnętrz, walory restauracyjnej kuchni oraz bliskość morskiego brzegu.
Ośrodek Neptun w Zamku w Łebie
Opisywany pensjonat stał się wizytówką wypoczynkowej Łeby, dzielnie też opierał się wymagającej bałtyckiej przyrodzie.
Podczas II wojny światowej budynek Kurhausu służył na rzecz Rakietowej Stacji Doświadczalnej w Rąbce. W budynku mieszkali więc oficerowie i inżynierowie z tej tajnej bazy wojskowej.
Natomiast po zakończeniu wojny obiekt objęło polskie Ministerstwo Zdrowia. Dawny elegancki Kurhaus już jako Dom Zdrowia Bałtyk służył rekonwalescentom w ramach państwowej opieki zdrowotnej. Następnie pod zarządem Funduszu Wczasów Pracowniczych działał jako Ośrodek „Neptun”. Zatem czasy Polski Ludowej przyniosły podobne, jednak bardziej egalitarne zastosowanie, ale też postępującą degradację tego charakterystycznego obiektu letniskowego.
O przedwojennej elegancji dawno zapomniano, a w latach 90-tych opuszczony budynek szybko zmieniał się w smętną ruinę…
Hotel Zamek Łeba Resort & SPA
Malowniczy zabytek został na szczęście uratowany, w czym zasługa prywatnych inwestorów, którzy podjęli konserwatorskie i biznesowe wyzwanie.
W 2009 roku rewitalizacja obiektu dobiegła końca. W zabytkowym budynku działa elegancki hotel Zamek Łeba Resort & SPA z prawie 40 pokojami, basenem zewnętrznym i strefą wellness. Ten jeden z najbardziej eleganckich obiektów na polskim wybrzeżu świetnie nadaje się do spokojnego odpoczynku, także do organizacji konferencji i szkoleń.
W 2025 roku Zamek Łeba Resort & SPA otrzymał nagrodę Michelin Key – świadectwo gościnności na najwyższym poziomie, w autentycznym, naturalnym wydaniu.
Zatem historia Zamku w Łebie trwa. Obiekt od prawie 120 lat pełni funkcje z myślą o których został zbudowany. I to w w pięknym, ale i wymagającym bałtyckim otoczeniu.
