Żaglowiec szkolny „Dar Pomorza” wybitnie zapisał się w historii polskiej żeglugi. Tak zwana Biała Fregata przez ponad pięćdziesiąt lat służyła jako jednostka szkolna, a na jej pokładach wyszkoliło się kilkanaście tysięcy kandydatów na oficerów. Niektórzy z adeptów i załogantów odegrali potem znakomitą rolę w dziejach Polskiej Marynarki Handlowej.
Muzealna wystawa czasowa opowiada więc o ludziach, których zaangażowanie zbudowało legendę tego pięknego żaglowca.
Pół wieku szkolnej służby „Daru Pomorza”
Początkowo niewiele zapowiadało długą służbę i tyle wybitnych osiągnięć. Fregata powstała w 1909 roku w niemieckiej stoczni Blohm und Voss w Hamburgu. Żaglowiec służył jako jednostka szkolna niemieckiej marynarki handlowej. Po I wojnie światowej żaglowiec przejęła strona francuska, której zabrakło jednak pomysłu na wykorzystanie jednostki. Fregata niszczała w porcie St. Nazaire i tam została wypatrzona przez przedstawicieli polskiej placówki dyplomatycznej.
Po okazyjnym zakupie i remoncie w Kopenhadze – w czerwcu 1930 roku żaglowiec objawił się zachwyconym widzom zgromadzonym przy gdyńskich nabrzeżach.
Biała Fregata, bo tak często nazywano „Dar Pomorza”, służyła przez kolejnych ponad 50 lat. W tym czasie żaglowiec odbył przeszło 100 szkoleniowych rejsów, opłynął świat dookoła i uzyskał zwycięstwa w prestiżowych regatach sportowych.
Od 1983 roku „Dar Pomorza” pełni funkcję statku-muzeum.
Załoga Daru Pomorza na muzealnej wystawie
Wspomnianych zasług nie byłoby bez zaangażowania obsady – kursantów, zawodowej załogi i kadry oficerskiej. I właśnie o nich opowiada kolejna wystawa czasowa na statku-muzeum „Dar Pomorza”. Ekspozycja wartko opisuje życie codzienne załogi, która ściśnięta na niewielkiej przestrzeni musiała stawić czoła morskim wyzwaniom, niełatwym warunkom bytowym i wymogom niezbędnej dyscypliny.
Wystawa opowiada więc o młodzieńcach przepełnionych marzeniami o morskich przygodach, następnie ich drodze przez kolejne etapy morskiego wtajemniczenia.
Kolejna część przedstawia instruktorów, bez których funkcjonowanie statku nie byłoby możliwe. Szczególnie ważna sekcja wystawy dotyczy dowódców „Daru Pomorza”, których w ciągu długiego półwiecza służyło zaledwie pięciu. To świadczy o ich wysokich kwalifikacjach i wspaniałej znajomości morskiej tematyki. Konstanty Matyjewicz-Maciejewicz przeżył podczas I wojny światowej zatopienie okrętu podwodnego. W latach 1930-1938 był komendantem „Daru Pomorza”, pod jego dowództwem żaglowiec jako pierwsza polska jednostka opłynął świat dookoła.
Uwagę przyciągają wkomponowane w wystawę narzędzia pracy: rękawica bosmańska, lampka do nauki alfabetu Morse’a, instrumenty medyczne czy też elementy marynarskiego ubioru.
Wystawa „Od kandydata do Komendanta. Załoga Daru Pomorza” będzie dostępna do końca lutego 2027 roku.
