Muzeum Gdańska zaprasza na kolejną wystawę czasową. Tym razem poznać można życie i twórczość Daniela Chodowieckiego (1726-1801) – urodzonego w Gdańsku znakomitego artysty epoki oświecenia.
W tym roku przypada 300. rocznica urodzin tego znakomitego grafika i ilustratora. Jego dzieła zachwycały współczesnych, stanowią niezwykłe świadectwo epoki, a po przeszło dwóch stuleciach inspirowały też filmowców związanych z Hollywood.
Daniel Chodowiecki w Muzeum Gdańska
Opisywana wystawa zajmuje kilka sal muzealnego Ratusza Głównego Miasta. Prezentowane dzieła opisują Daniela Chodowieckiego jako artystę, syna kupieckiej rodziny, męża, ojca, wreszcie hugenota i społecznika. Czyli osobę głęboko zakorzenioną w oświeceniowej epoce.
Wystawa przedstawia poszczególne etapy życia artysty. Zatem od ucznia sklepu kupieckiego aż po szanowanego dyrektora Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych w Berlinie.
Ważny rozdział wystawy dotyczy podróży Daniela Chodowieckiego do Gdańska. Artysta po 30 latach rozłąki pojawił się w nadmotławskim mieście i natychmiast przyciągnął wielkie towarzyskie zainteresowanie. W trakcie pobytu sporządził też wiele rysunków, które stanowią obecnie znakomite źródło do badań XVIII-wiecznej historii Gdańska.
300. rocznica urodzin Daniela Chodowieckiego
Miasto Gdańsk pamięta o znaczeniu i dorobku tej nietuzinkowej postaci. Z okazji 300. rocznicy urodzin Daniela Chodowieckiego zobaczyć można również inne muzealne wystawy. W Oddziale Sztuki Dawnej Muzeum Narodowego w Gdańsku artyście poświęcono cały cykl wystawienniczy. Do końca roku zaprezentowane zostaną jeszcze dwie odsłony: „Daniel Chodowiecki. Ilustrator moralista” oraz „Daniel Chodowiecki. Nauka, edukacja, reformy”.
Na tym nie koniec. W dniu 13 września odbędzie się święto ulicy Chodowieckiego organizowane przez Radę Dzielnicy Aniołki oraz Gdański Archipelag Kultury.
W dniach 16-18 października odbędzie się jesienna odsłona Festiwalu Chodowieckiego. W tym samym miesiącu artysta będzie patronować konferencji naukowej. Spotkanie odbędzie się w ramach polsko-niemieckich obchodów poświęconych znakomitemu grafikowi.
Wystawa w Muzeum Gdańska będzie dostępna do 16 października 2026 roku.
Znaczenie twórczości Daniela Chodowieckiego
Artysta działał więc jako grafik i ilustrator, w jego dorobku około 4 tysięcy dzieł sztuki. Pomimo tak wspaniałych osiągnięć zachował dystans i pokorę, do tego przekonanie, że sztuka pozostaje nieustanną nauką. Stąd jego słowa: „Gdy przez całe życie rysowałeś życie, u jego kresu będziesz odczuwał, że sporo się jeszcze musisz nauczyć i że nie rysowałeś za dużo”.
Daniel Chodowiecki był błyskotliwym obserwatorem otoczenia i życia codziennego. Dlatego jego grafiki obfitują w detale, emocje oraz relacje przelane na papier. W rezultacie cała jego twórczość komponuje się w wybitne przedstawienie oświeceniowej epoki. Ze względu na polskie pochodzenie niektóre dzieła poświęcił historii Rzeczypospolitej i jej mieszkańców.
Dziełami Chodowieckiego interesują się na przykład badacze wnętrz mieszczańskich. Studia nad jego twórczością otwierają bramę do zrozumienia ducha tamtej epoki.
Artysta błyskotliwie uchwycił ówczesne nierówności społeczne oraz zmianę ról w obrębie rodziny. W tym ewolucję ojcostwa – zmianę surowego nauczyciela w pełnego ciepła przewodnika po trudach i meandrach życia.
Twórczością urodzonego w Gdańsku artysty zainteresowali się wybitny filmowiec Stanley Kubrick i współpracujący z nim scenograf Ken Adam. Rysunki Chodowieckiego przyczyniły się więc do powstania wspaniałej scenografii filmu Barry Lyndon, wspomniana produkcja została nagrodzona aż czterema statuetkami Oscara.
