Fortyfikacje

Bastion Żubr

InfoGdansk
Styczeń 9, 2017
Podziel się
Brama kolejowa. Stan z 2002 roku. W tle bastion Żubr
Zdjęcie: Brama kolejowa. Stan z 2002 roku. W tle bastion Żubr
To pierwszy gdański bastion zbudowany na podstawie doświadczeń architektów holenderskich. Wykorzystano projekt Korneliusa van den Boscha, nad przebiegiem prac czuwał Piotr Jansen.  Obiekt usypano m. in. z miejskich śmieci, tych w zatłoczonym Gdańsku nigdy nie brakowało. Powstał pięciokątny masyw ziemny, głęboko wysunięty przed linię obrony i wzmocniony podwójną fosą. W latach 1623-1636  oprócz bastionu Żubr powstało wiele podobnych obiektów obronnych: m.in. bastiony Wilk, Lis, Ryś, Gniady Koń czy Jednorożec. Wytrwałości jak i nazewniczej fantazji dawnym gdańszczanom nie brakowało…

Przez wiele stuleci opisywany bastion funkcjonował pod nazwą „Auerochs” („Tur”), obecne określenie „Żubr” zniekształca historię tego nazewnictwa. Fortyfikacyjny obiekt określano również jako „Maidloch”, co oznacza „Babi Dół”, aczkolwiek  pojawiło się też wytłumaczenie: „dębowy zagajnik, którego lepiej unikać”. Z odczytaniem znaczenia starych nazw rzadko kiedy jest łatwo , o ich interpretację językoznawcy spierają się niekiedy latami.

Bastion wyposażono w nadszaniec, do jego szczytu prowadzą kręte chodniki, wykorzystywane kiedyś do mozolnego wtaczania artylerii. Ze szczytu podziwiać można panoramę południowego ciągu gdańskich fortyfikacji. Doskonale widać Śluzę Kamienną, to arcydzieło XVII-wiecznej myśli hydrotechnicznej. Z drugiej strony pozostałości obronnej bramy kolejowej, przez którą pociągi wjeżdżały kiedyś w obszar miasta Gdańska. Wspomniane zabytki niestety w stanie krytycznym. W kurtynie między bastionami Żubr i św. Gertrudy  Brama Nizinna zbudowana w roku 1626 według koncepcji Jana Strakowskiego.
InfoGdansk
InfoGdansk – portal gdański z nawiązaniami do historii i turystycznych atrakcji regionu. To przedłużenie przewodnickiej aktywności gdansktur.pl